Dnia 12 maja br. w Centrum Konferencyjnym FSO

odbyła się zorganizowana przez Stowarzyszenie FORS konferencja pt. „Recykling samochodów w Polsce – oczekiwania i bariery”, w której udział wzięło ponad 100 osób. Powitaniem uczestników i przedstawieniem programu spotkanie rozpoczął Sekretarz Stowarzyszenia Pan Jerzy Izdebski.

Pierwszą prezentację, pt. „Aktualny stan funkcjonowania systemu recyklingu pojazdów oraz podejmowane przez FORS działania w celu jego rozwoju” przedstawił Prezes Stowarzyszenia, Pan Adam Małyszko. Przedstawiono m.in. 8-letni dorobek pracy Stowarzyszenia oraz aktualne działania FORS zarówno w zakresie współpracy z organami administracji publicznej jak i w walce z „szarą strefą”.

Kolejna prezentacja autorstwa Pana Huberta Ochorowicza, przedstawiciela Ministerstwa Gospodarki, nosiła tytuł „Recykling pojazdów jako nowa gałąĽ gospodarki – możliwości wspierania przez resort gospodarki”.

Burzliwe dyskusje oraz grad pytań uczestników konferencji wywołane zostały wystąpieniem Pana Arkadiusza Dzierżanowskiego, Naczelnika Ministerstwa Środowiska w prezentacji pt. „Ocena wdrażania ustawy wrakowej w świetle zgłaszanych problemów”. Najwięcej kontrowersji budziła bezradność państwa wobec „szarej strefy” i brak zdecydowanych działań dla wyeliminowania tego zjawiska. Mimo pytań, jak skutecznie walczyć z nielegalnym demontażem pojazdów, wiele z nich pozostało bez odpowiedzi. Sporo wątpliwości wywołało również pytanie „Jeszcze pojazd – czy już odpad?”

Przerwa kawowa nieco wyciszyła nastroje uczestników, którymi w większości byli przedsiębiorcy prowadzący stacje demontażu. Po przerwie wysłuchano kolejnego wystąpienia -Pani Małgorzaty Szymborskiej, Radcy Ministra Środowiska pt. „Możliwości uzyskania dopłat do demontażu z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Podział zebranych środków na rachunku NFOŚiGW.” Pytania z sali dotyczyły przede wszystkim braku rozporządzenia regulującego zasady podziału środków oraz problemów związanych z zakwalifikowaniem dofinansowania dla stacji demontażu jako pomocy publicznej de minimis. Zwrócono uwagę, iż mimo upływu ponad czterech miesięcy od wejścia w życie przepisów ustawy o recyklingu dotyczących zbierania środków przez NFOŚiGW, przedsiębiorcy prowadzący stacje demontażu nadal nie znają zasad, na jakich odbywać się będzie podział zgromadzonych środków. Niektórzy przedsiębiorcy, którzy w ostatnich latach korzystali z pomocy publicznej wyrażali obawy, czy oni również będą mogli skorzystać w 100% z dofinansowania stacji demontażu.

Kolejna prezentacja Pana Tomasza Tarkowskiego, Dyrektora Oddziału Okręgowego PZU w Warszawie pt. „Rola firm ubezpieczeniowych w systemie recyklingu pojazdów” przedstawiła płaszczyzny współpracy ubezpieczycieli ze stacjami demontażu oraz sposoby pomocy poszkodowanym w zagospodarowaniu uszkodzonych pojazdów. Spore nadzieje rozbudził pomysł wykorzystania części pochodzących z demontażu w procesie likwidacji szkód komunikacyjnych.

Kolejne wystąpienie Pani Izabeli Szadury, Naczelnika Wydziału Kontroli Rynku Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska pt. „Wyniki kontroli podmiotów zajmujących się demontażem zużytych pojazdów w roku 2005. Wytyczne Inspekcji Ochrony Środowiska do kontroli stacji demontażu na 2006 rok.” pokazało, iż w porównaniu z liczbą kontroli legalnie działających stacji demontażu, kontrole „szarej strefy” wciąż stanowią jedynie margines w działalności Inspektorów WIOŚ. W opinii Pani Naczelnik jest to konsekwencją przede wszystkim niewystarczającej liczby Inspektorów i ogromnej ilości zadań Inspekcji. Uczestnicy konferencji zwracali uwagę na potrzebę podjęcia bardziej zdecydowanych kroków w walce z nielegalnie działającymi stacjami demontażu oraz konieczność podwyższenia kar pieniężnych za działania niezgodne z przepisami ustawy o odpadach czy ustawy o recyklingu.

Kolejnym wystąpieniem pt. „Spojrzenie UE na zagadnienia recyklingu samochodów projekt E-MULT” Pan Cezary Lichodziejewski, Koordynator Projektu reprezentujący Przemysłowy Instytut Automatyki i Pomiarów zapoznał uczestników konferencji z tym międzynarodowym projektem, który skierowany jest do małych i średnich przedsiębiorstw prowadzących stacje demontażu.

Ostatnie wystąpienie Pani Agnieszki Misiejuk, radcy prawnego pt. „Organizacja i funkcjonowanie sieci zbierania pojazdów – doświadczenia.” dotyczyło problemów związanych z budową sieci zbierania pojazdów zgodnej z ustawą o recyklingu, wątpliwości interpretacyjnych wywołanych niektórymi zapisami ustawy dotyczącymi sieci i obowiązków wprowadzających pojazdy. Szczególną uwagę zwrócono na fakt, iż w Polsce wciąż nie ma sieci zbierania pojazdów zgodnej z ustawą, co potwierdziła również Pani I. Szadura z GIOŚ. W wystąpieniu znalazła się także informacja na temat nielegalnie działających firm oferujących wprowadzającym pojazdy „zorganizowaną sieć zbierania pojazdów”. To wystąpienie zamknęło blok prezentacji.

Kolejnym punktem przewidzianym programem konferencji była dyskusja z udziałem zaproszonych gości z m.in. z MŚ, MG, MSWiA, GIOŚ, NFOŚiGW. Pytania i odpowiedzi niezbicie dowodzą o braku skutecznych mechanizmów i narzędzi do walki z „szarą strefą” w dziedzinie recyklingu pojazdów. Z kontekstu prowadzonej dyskusji oraz z niższej niż dotychczas frekwencji wyłania się obraz niemocy i zniechęcenia w „naprawianiu świata”. Organizatorzy konferencji zapewnili zebranych, że FORS nadal będzie podejmował wszelkie możliwe działania prowadzące do przestrzegania zapisów ustawy o recyklingu, ze szczególnym naciskiem na eliminowanie patologii „szarej strefy”.